SK 29/05

Ograniczenie kręgu uczestników postępowania wieczystoksięgowego nie powoduje, że podmioty nie będące jego uczestnikami nie mogą na drodze sądowej dochodzić swych praw.

26 czerwca 2007 r. o godz. 10. 00 Trybunał Konstytucyjny rozpoznał skargę konstytucyjną Spółdzielni Pracy "SKALA" w Warszawie dotyczącą ograniczenia kręgu uczestników postępowania wieczystoksięgowego.

Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 626¹ § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego jest zgodny z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji.

Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że wyłączenie skarżącej Spółdzielni Pracy "SKALA" z grona uczestników postępowania wieczystoksięgowego nie zamknęło jej drogi sądowej. Skarżąca spółdzielnia mogła dochodzić swych praw w procesie sądowym, gwarantującym jej szersze uprawnienia niż postępowanie wieczystoksięgowe. Kwestionowany przepis nie narusza więc konstytucji. Zdaniem Trybunału ograniczenie prawa do sądu wynikające z kwestionowanego przepisu jest konieczne ze względu na ochronę praw innych osób oraz zachowanie szeroko pojętego porządku publicznego. Tylko sprawnie prowadzone rejestry stanu prawnego nieruchomości mogą spełniać przypisane im funkcje. Ograniczenie kręgu uczestników postępowania wieczystoksięgowego zostało ustanowione w ustawie i nie narusza istoty prawa do sądu. Ograniczenie to nie oznacza bowiem, że podmioty nie będące jego uczestnikami nie mogą na drodze sądowej dochodzić swych praw.

Rozprawie przewodniczył sędzia TK Mirosław Wyrzykowski, a sprawozdawcą był sędzia TK Adam Jamróz.

Wyrok jest ostateczny, a jego sentencja podlega ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw.

26 czerwca 2007 r. o godz. 10. 00 Trybunał Konstytucyjny rozpozna skargę konstytucyjną Spółdzielni Pracy "SKALA" w Warszawie dotyczącą ograniczenia kręgu uczestników postępowania wieczystoksięgowego.

Trybunał Konstytucyjny orzeknie w sprawie zgodności art. 626¹ § 2 Kodeksu postępowania cywilnego z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji. Zaskarżony przepis ogranicza krąg uczestników postępowania w postępowaniu wieczystoksięgowym i pozbawia w nim uczestnictwa nie wymienione podmioty prawne mające interes prawny w rozumieniu art. 510 kpc.

Spółdzielnia Pracy "SKALA" jest od 1952 r. zarządcą nieruchomości położonej w Warszawie. na podstawie zarządzenia Ministra Przemysłu Drobnego i Rzemiosła. Od 1963 r. przysługuje spółdzielni roszczenie o ustanowienie prawa wieczystego użytkowania gruntu. Spółdzielnia w przewidywanym przepisami terminie złożyła wniosek o ustanowienie wieczystego użytkowania, ale nie został on rozpatrzony do chwili obecnej. Natomiast Gmina Warszawa Centrum ustanowiła wieczyste użytkowanie na rzecz następców prawnych właściciela przedekretowego (dekret z 26 października 1945 roku o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy). Spółdzielnia, gdy dowiedziała się o zawartej umowie i wniosku złożonym do sądu o wpis prawa wieczystego użytkowania gruntu, złożyła swój wniosek o udział w sprawie o wpis. Sąd Rejonowy nakazał wpis następców prawnych jako użytkowników gruntu. Apelacja spółdzielni do Sądu Okręgowego została oddalona, bo spółdzielnia nie była podmiotem wymienionym w kwestionowanym przepisie. Zażalenie złożone do Sądu Najwyższego oddalono z tego samego powodu. Zdaniem spółdzielni zaskarżony przepis zamyka drogę sądową do kwestionowania treści wpisu w księdze wieczystej podmiotom w tym przepisie niewymienionym. Fakt, że mogą one wystąpić z powództwem w odrębnej sprawie nie zmienia w sposób zasadniczy ich sytuacji. Nie uczestniczenie w postępowaniu wieczystoksięgowym może spowodować w praktyce sytuację nieodwracalną będącą następstwem zbycia nieruchomości przez podmiot wpisany do księgi wieczystej.

Rozprawie będzie przewodniczył sędzia TK Mirosław Wyrzykowski, a sprawozdawcą będzie sędzia TK Adam Jamróz.