P 15/05

Przyznanie jednej ze stron procesu (wierzycielowi) zwolnienia z obowiązku uiszczania opłaty sądowej jest zgodne z Konstytucją.

12 grudnia 2006 r. o godz. 10.00 Trybunał Konstytucyjny rozpoznał pytanie prawne Sądu Okręgowego w Bydgoszczy Wydział VIII Gospodarczy dotyczące kosztów sądowych.

Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 10 pkt 9 ustawy z dnia 13 czerwca 1967 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych jest zgodny z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji.

Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego najwłaściwszym miejscem regulacji odstępstwa od zasady obowiązku uiszczenia wpisu od pozwu każdego podmiotu inicjującego postępowanie przed sądem, jest regulacja przewidująca tę zasadę, czyli ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Dokonanie w tym zakresie nowelizacji ustawy z 1967 r., nie może więc budzić zastrzeżeń natury konstytucyjnej. Także użycie w kwestionowanym przepisie pojęcia "powództwo", zamiast prawidłowego w tym wypadku pojęcia "pozew", nie powoduje aż takiej niejasności przepisu, która uzasadniałaby stwierdzenie niezgodności z Konstytucją. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, zasadniczy cel ustawy - likwidacja szkodliwych dla gospodarki zatorów płatniczych - usprawiedliwia wprowadzenie mechanizmów ułatwiających sądowe dochodzenie roszczeń. Przyznanie jednej ze stron procesu (wierzycielowi) zwolnienia z obowiązku uiszczania opłaty sądowej, usprawiedliwione jest szczególną sytuacją tej grupy podmiotów w obrocie gospodarczym.

Rozprawie przewodniczył sędzia TK Marian Grzybowski, a sprawozdawcą był sędzia TK Jerzy Ciemniewski.

Wyrok jest ostateczny, a jego sentencja podlega ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw.

12 grudnia 2006 r. o godz. 10.00 Trybunał Konstytucyjny rozpozna pytanie prawne Sądu Okręgowego w Bydgoszczy Wydział VIII Gospodarczy dotyczące kosztów sądowych.

Trybunał Konstytucyjny orzeknie w sprawie zgodności art. 10 pkt 9 ustawy z dnia 13 czerwca 1967 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji.

Marek K. zawarł transakcję handlową, z której dwaj przedsiębiorcy wywiązali się tylko częściowo. Wezwał ich do dobrowolnego spełnienia świadczenia. Pozwani jedynie uznali dług. Marek K. zażądał wydania przez sąd nakazu zapłaty świadczenia pieniężnego i odsetek określonych w ustawie z dnia 12 czerwca 2003 r. o terminach zapłaty w transakcjach handlowych. Ponadto wystąpił o zwrot kosztów procesu oraz ściągnięcie od pozwanych kosztów sądowych. Jednakże sąd wezwał go do uiszczenia wpisu od wniesionego pozwu pod rygorem zwrotu. Marek K. wniósł zażalenie. Wskazał, że skoro dochodzi zapłaty świadczenia pieniężnego i odsetek określonych w ustawie z dnia 12 czerwca 2003 r., to winien być zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Sąd uznał jednak, że ustawa ta dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy strony przewidziały termin zapłaty dłuższy niż 30 dni do spełnienia świadczenia niepieniężnego. Natomiast Marek K. dochodzi należności z tytułu umowy sprzedaży przewidującej krótszy termin, tj. 7 i 14 dni. Nie może być więc zwolniony od kosztów sądowych. Art.10 pkt 9 ustawy z 13 czerwca 1967r. przewiduje zwolnienie od kosztów sądowych powództwa o zapłatę należności w przypadku dochodzenia zapłaty świadczenia pieniężnego lub odsetek w transakcjach handlowych określonych w ustawie z 12 czerwca 2003 r. Jeżeli zatem kwestionowany przepis nie ogranicza zwolnienia od kosztów sądowych do pozwu zawierającego wyłącznie żądanie zapłaty odsetek - oznacza to zwolnienie od opłaty sądowej każdego pozwu, w którym powód żąda spełnienia świadczenia pieniężnego wynikającego z umowy. Zdaniem sądu pytającego oznacza to, że Marek K. powinien być zwolniony od wpisu od pozwu, gdyż jego żądanie odpowiada świadczeniu pieniężnemu, które powinni spełnić pozwani.

Rozprawie będzie przewodniczył sędzia TK Marian Grzybowski, a sprawozdawcą będzie sędzia TK Jerzy Ciemniewski.