SK 7/05

Radni jednostek samorządu terytorialnego jako funkcjonariusze publiczni muszą się liczyć z obowiązkiem ujawnienia przynajmniej niektórych aspektów swego życia prywatnego.

6 grudnia 2005 r. o godz. 10.00 Trybunał Konstytucyjny rozpoznał skargę konstytucyjną Aleksandra R. dotyczącą pozbawienia diet za udział w sesjach Rady Gminy.

Trybunał Konstytucyjny orzekł, że:
- art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz o zmianie niektórych innych ustaw w zakresie, w jakim wprowadza do ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym art. 24h ust. 1 pkt 2, w części dotyczącej radnych gminy,
- art. 1 pkt 2 ustawy z 23 listopada 2002 r. w zakresie, w jakim wprowadza do ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym art. 24h ust. 3 pkt 1,
- art. 1 pkt 3 ustawy z 23 listopada 2002 r. w zakresie, w jakim wprowadza do ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym art. 24i ust. 1 i 3, w odniesieniu do radnych gminy,
- art. 13 ust. 1 i 3 ustawy z 23 listopada 2002 r. powołanej w punkcie 1, w odniesieniu do radnych gminy, są zgodne z art. 2, art. 32 ust. 1 oraz art. 47 i art. 51 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji.

Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że zakwestionowane regulacje poszerzają zakres informacji, które radni są obowiązani podać, wprowadzają mechanizmy kontroli tych oświadczeń i sankcje za nie złożenie oświadczenia. Przyjęte rozwiązanie miało więc na celu uniemożliwić obchodzenie obowiązujących przepisów i zwiększenie ich skuteczności w walce z korupcją. Oceniając korzyści, jakie może przynieść ta regulacja w walce z korupcją, i skutek w postaci ograniczenia konstytucyjnych praw osób, do których się odnosi, Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że została zachowana zasada proporcjonalności. Radni jednostek samorządu terytorialnego jako funkcjonariusze publiczni powinni się liczyć z obowiązkiem ujawnienia przynajmniej niektórych aspektów swego życia prywatnego. Wybierani w wyborach powszechnych radni (podobnie jak posłowie i senatorowie) muszą brać pod uwagę, że przedmiotem zainteresowania są także i takie okoliczności ze sfery życia prywatnego, które mają istotne znaczenie dla wykonywania funkcji publicznej. Dlatego też w odniesieniu do osób pełniących funkcje publiczne z wyboru, prawo do ochrony prywatności może podlegać istotnemu ograniczeniu.

Rozprawie przewodniczył sędzia TK Marek Mazurkiewicz, a sprawozdawcą był sędzia TK Jerzy Ciemniewski.

Wyrok jest ostateczny, a jego sentencja podlega ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw.

6 grudnia 2005 r. o godz. 10.00 Trybunał Konstytucyjny rozpozna skargę konstytucyjną Aleksandra R. dotyczącą pozbawienia diet za udział w sesjach Rady Gminy.

Trybunał Konstytucyjny orzeknie w sprawie zgodności:
- art. 1 pkt 2) ustawy z dnia 23 listopada 2002 roku o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz o zmianie niektórych ustaw w części wprowadzającej do ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym art. 24h ust. 1 pkt 2);
- art. 1 pkt 2) ustawy z dnia 23 listopada 2002 roku o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz o zmianie niektórych ustaw w części wprowadzającej do ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym art. 24h ust. 3;
- art. 1 pkt 3) ustawy z dnia 23 listopada 2002 roku o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz o zmianie niektórych ustaw w części wprowadzającej do ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym art. 24i ust. 1 i ust. 3;
- art. 13 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 23 listopada 2002 roku o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz o zmianie niektórych ustaw;
z art. 2, art. 32 ust. 1, art. 47 i art. 51 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji;

Skarżący został wybrany na radnego gminy w 2002 r. W 2003 r. pozbawiono go diet za udział w sesjach Rady Gminy, gdyż nie złożył nowego oświadczenia majątkowego, wprowadzonego ustawą z 23 listopada 2002 r. Oświadczenie - bardziej rygorystyczne - miało być podawane do publicznej wiadomości. Aleksander R. wystąpił z pozwem do sądu rejonowego przeciwko gminie o zapłatę za udział w sesji. Sąd oddalił powództwo. Podobnie z apelacją postąpił sąd okręgowy. Jak podkreśla skarżący złożył on jednak oświadczenie majątkowe, ale według poprzednio obowiązujących wzorów(do 31. 12. 2002 r.). Zastrzegł też, że oświadczenie stanowi tak jak dotychczas tajemnicę służbową. Skarżący uważa, że kwestionowana ustawa wprowadzająca nowe oświadczenia majątkowe zaskoczyła radnych wybranych przed jej wejściem w życie. Tym samym naruszone zostały zasady przyzwoitej legislacji oraz pewności i zaufania obywatela do stanowionego prawa. W 1998 r. wprowadzając do ustawy o samorządzie obowiązek składania oświadczeń majątkowych ustawodawca poinformował o tym kandydatów na radnych jeszcze przed wyborami. Każdy radny miał więc prawo sądzić, że te standardy tworzenia prawa nie ulegną zmianie.

Rozprawie będzie przewodniczył sędzia TK Marek Mazurkiewicz, a sprawozdawcą będzie sędzia TK Jerzy Ciemniewski.