Komunikat prasowy po rozprawie w sprawie niekonstytucyjności niektórych przepisów prawa karnego

W dniu 10 lipca 2000 r. odbyła się rozprawa, na której Trybunał Konstytucyjny rozpoznał połączone skargi konstytucyjne Jarosława P. i Gabrieli O. o stwierdzenie niekonstytucyjności niektórych przepisów prawa karnego, w szczególności dotyczących warunkowego przedterminowego zwolnienia.

Oboje skarżący - osoby skazane na podstawie przepisów Kodeksu karnego z 1969 r. - wnieśli o stwierdzenie, że art. 14 pkt 4 ustawy - Przepisy wprowadzające Kodeks karny jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP przez to, że wprowadzając obowiązek stosowania - przy warunkowym zwolnieniu z więzienia - przepisów Kodeksu karnego z 1997 roku zaostrza, w porównaniu z Kodeksem karnym z 1969 roku przesłanki formalne odnoszące się do okresów minimalnych odbytej kary. Zdaniem skazanych pozbawiło to ich nabytego prawa do wcześniejszego ubiegania się o warunkowe zwolnienie, wprowadziło zasadę działania prawa wstecz (art. 42 ust. 1 konstytucji).

Trybunał nie podzielił zdania skarżących i orzekł, że zaskarżony przepis jest zgodny z Konstytucją RP. Wprowadzenie zmian do mechanizmu udzielania zgody na warunkowe przedterminowe zwolnienie nie naruszyło bowiem konstytucyjnie gwarantowanych praw i wolności. Skład orzekający podkreślił, że warunkowe przedterminowe zwolnienie nie jest prawem konstytucyjnie chronionym, ale przywilejem warunkowo udzielanym przez sąd na podstawie i w ramach ustawy. Samo upłynięcie okresu, po którym skazany może się ubiegać o przedterminowe zwolnienie, nie rodzi po jego stronie takiego roszczenia. Trybunał zgodził się ze skarżącymi, że istniały inne możliwości do zmiany systemu wyrokowania w takich sprawach, ale przyznał, że rozwiązanie przyjęte przez ustawodawcę nie narusza podstawowych praw i wolności obywatelskich, na co powoływali się skarżący.


  Wyrok jest prawomocny i ostateczny.

 
Komunikat prasowy o odroczeniu wydania orzeczenia

Trybunał Konstytucyjny 19 czerwca 2000 roku postanowił odroczyć rozpoznanie połączonych skarg konstytucyjnych Jarosława P. i Gabrieli O. Następna rozprawa w tej sprawie odbędzie się 10 lipca 2000 roku o godz. 9.00


Komunikat prasowy przed rozprawą

W dniu 19 czerwca o godz. 11.00 odbędzie się rozprawa przed Trybunałem Konstytucyjnym, na której zostaną rozpoznane połączone skargi konstytucyjne Jarosława P. i Gabrieli O. o stwierdzenie niekonstytucyjności niektórych przepisów prawa karnego.

Skarżący wnieśli o stwierdzenie, że art. 14 pkt 4 ustawy - przepisy wprowadzające Kodeks karny jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP przez to, że wprowadzając obowiązek stosowania przepisów Kodeksu karnego z 1997 roku zaostrza, w porównaniu z Kodeksem karnym z 1969 roku przesłanki formalne odnoszące się do okresów minimalnych odbytej kary, co pozbawia skazanych nabytego prawa do wcześniejszego ubiegania się o warunkowe zwolnienie. Ustawodawca naruszył też - zdaniem skarżącej - zasadę nie działania prawa wstecz (art. 42 ust. 1 konstytucji), oraz narzucił sądom obowiązek stosowania przepisów bardziej rygorystycznych, niż stanowi konstytucja w art. 31 ust. 3. Zaskarżony został również art. 78 § 1 Kodeksu karnego, który zmienił sytuację matki sprawującej samotnie opiekę nad dzieckiem, a przez to odebrał - według skarżącej - "konstytucyjną dyrektywę ochrony i opieki macierzyństwa i rodzicielstwa oraz uwzględnienia dobra rodziny, a także i to, że dziecko powinno funkcjonować w ramach rodziny (art. 18, art. 48 ust. 2, art. 71 konstytucji)".