Komunikat prasowy po rozprawie w sprawie nierównego traktowania kobiet w stosunku do mężczyzn (wiek emerytalny nauczycieli mianowanych)

W dniu dzisiejszym odbyła się publiczna rozprawa przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie nierównego traktowania kobiet i mężczyzn.
Trybunał Konstytucyjny rozpatrzył wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich o stwierdzenie niezgodności przepisu art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy - Karta Nauczyciela z zasadami niedyskryminacji i równego traktowania wyrażonymi w art. 32 i 33 Konstytucji RP.

Trybunał Konstytucyjny orzekł, że zaskarżony przepis jest niezgodny z zasadami równości i niedyskryminacji w zakresie, w jakim stwarza podstawę do rozwiązania stosunku pracy kobiety-nauczycielki bez jej zgody, wprowadzając zróżnicowanie sytuacji kobiet i mężczyzn o charakterze dyskryminacji ze względu na płeć.

Rzecznik Praw Obywatelskich oraz przedstawiciele Sejmu i Prokuratora Generalnego zgodnie uznali, że wiek emerytalny kobiet (60 lat) i mężczyzn (65 lat) odbiera kobietom, które chcą nadal pracować, gwarancję dalszego zatrudnienia na uprzednio zajmowanym stanowisku.

Skład orzekający podzielił uwagi uczestników postępowania. Uznał, że zaskarżone przepisy ustawy - Karta Nauczyciela naruszają konstytucyjną zasadę równych praw obywateli RP. Zasada ta ma charakter nie tylko formalno-prawny (obowiązek równego traktowania przez przepisy prawa), ale także materialny (takie stanowienie prawa, które uwzględnia wszelkie konsekwencje zasady równości i niedyskryminacji). Prawodawca powinien określić tylko kryterium pod względem którego podmioty są sobie równe (relewantne) - w tym przypadku jest to płeć. Takie postępowanie jest również niezgodne z zasadą sprawiedliwości społecznej. Trybunał Konstytucyjny podkreślił także, że dopuszczalne są odstępstwa od zasady równego traktowania, ale tylko pod warunkiem spełnienia określonych przesłanek: bezpośredniego związku między celem i treścią przepisów (zasada relewantności), odpowiedniej proporcji między ważnością naruszenia a naruszonymi daną normą interesami (zasada proporcjonalności) oraz związku z innymi wartościami konstytucyjnymi uzasadniającymi odmienne traktowanie podmiotów podobnych (zasada sprawiedliwości społecznej). Ponieważ w zaskarżonym przepisie nie zostały spełnione wyżej wymienione przesłanki, Trybunał Konstytucyjny orzekł o jego niekonstytucyjności.


Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego jest ostateczne, jego sentencja podlega ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw.


Komunikat prasowy przed rozprawą

28 marca 2000 roku o godzinie 10.00 odbędzie się publiczna rozprawa przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie nierównego traktowania kobiet i mężczyzn.

Trybunał Konstytucyjny rozpatrzy wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich o stwierdzenie niezgodności art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy - Karta Nauczyciela z zasadami niedyskryminacji i równego traktowania wyrażonymi w art. 32 i 33 Konstytucji RP.

Rzecznik Praw Obywatelskich w swoim wystąpieniu do Trybunału podkreślił, że osoby (podmioty) o tych samych cechach charakterystycznych należy traktować w sposób jednakowy. Kobietom i mężczyznom, wykonującym zawód nauczyciela, na mocy zaskarżonego przepisu, w momencie osiągnięcia wieku emerytalnego, rozwiązuje się stosunek pracy wynikający z mianowania. Zdaniem RPO wiek emerytalny kobiet (60 lat) i mężczyzn (65 lat) odbiera kobietom, które chcą nadal pracować, gwarancję dalszego zatrudniania ich na uprzednio zajmowanym stanowisku. Nie gwarantuje to także w ogóle nawiązania kolejnego stosunku pracy. Przy obecnej sytuacji na rynku pracy jest to niedopuszczalne zróżnicowanie sytuacji kobiet i mężczyzn - konkluduje Rzecznik Praw Obywatelskich.