Komunikat prasowy po rozprawie w sprawie konstytucyjności przepisu o prawie do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki

Trybunał Konstytucyjny po rozpatrzeniu w dniu dzisiejszym wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich orzekł, że przepis art. 186 ust. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , w części w jakiej pozbawia on prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki osoby urodzone po dniu 31 grudnia 1948 roku, a które warunki do nabycia prawa do tego świadczenia spełniły do dnia 31 grudnia 1998 roku:

- jest niezgodny z wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP zasadą ochrony praw niewadliwie nabytych,

- nie jest niezgodny z wyrażoną w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP zasadą równości obywateli wobec prawa.

Ogłoszenie ustawy, która zmieniła dotychczasowe przepisy z dniem 1 stycznia 1998 roku, w Dzienniku Ustaw z dnia 30 grudnia 1997 roku uniemożliwiło, zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, skorzystanie z dotychczas obowiązujących warunków nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem specjalnej troski. Takie postępowanie było niezgodne z konstytucyjną zasadą ochrony praw nabytych.

Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego nie można stwierdzić, że zaskarżony przepis jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Kryterium wieku, przyjęte w ustawie o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych jest elementem uzasadnionej reformy całego systemu, a więc nie stawia jednej grupy osób w mniej korzystnej sytuacji pod względem możliwości uzyskania świadczenia.



Komunikat  prasowy  przed  rozprawą

4 stycznia o godzinie 11.00 Trybunał Konstytucyjny rozpatrzy wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich o stwierdzenie niezgodności przepisu art. 186 ust. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , w części w jakiej pozbawia on prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki osoby urodzone po dniu 31 grudnia 1948 roku, a które warunki do nabycia prawa do tego świadczenia spełniły do dnia 31 grudnia 1998 roku z art. 2 i art. 32 ust. 1 Konstytucji RP.

Ustawa o emeryturach i rentach z FUS, znosząc wcześniejszą emeryturę dla pracowników opiekujących się dziećmi specjalnej troski, przyjęła w art. 186 ust. 3, że prawo do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem specjalnej troski zachowują jedynie osoby urodzone przed dniem 1 stycznia 1949 roku, które warunki do nabycia tego prawa spełniły przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. przed 1 stycznia 1999 roku. Do tych osób stosuje się przepisy dotychczasowe.

Zgodnie z zaskarżonym przepisem osoby, które w dniu wejścia w życie ustawy nie miały do 31 grudnia 1998 roku ukończonych 50 lat życia, a które również spełniły do 31 grudnia 1998 roku dotychczasowe warunki do nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem specjalnej troski (okres zatrudnienia 20 lat dla kobiet, 25 lat dla mężczyzn), lecz nie złożyły wniosku o świadczenie - pozbawiono możliwości skorzystania z tego prawa.

Zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich pozbawienie tych osób prawa do wcześniejszej emerytury stanowi naruszenie konstytucyjnych zasad: równości wobec prawa, ochrony zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa oraz ochrony praw słusznie nabytych.