| Wyrok K. 17/97 z dnia 29 kwietnia 1998 r. |
W dniu 29 kwietnia 1998 roku odbyła się publiczna rozprawa przed
Trybunałem Konstytucyjnym dotycząca postanowień ustawy o podatku od
towarów i usług oraz o podatku akcyzowym przewidujących nakładanie dodatkowych
zobowiązań podatkowych przez organy podatkowe.
Przedmiotem rozprawy był wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich o stwierdzenie
niekonstytucyjności przepisów art. 27 ust. 5, 6 i 8 ustawy z 8 stycznia
1993 roku o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, w części
dotyczącej ustalania "dodatkowego zobowiązania podatkowego" przez organ
skarbowy.
Zaskarżone przepisy przewidują możliwość nakładania sankcji skarbowych
przez organy podatkowe. Zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich sankcje te
są w rzeczywistości karami pieniężnymi i mogą niekiedy przewyższać kary
pieniężne określone w ustawie karnej skarbowej. Sankcje skarbowych nakładane
są przez organy podatkowe decyzją administracyjną w postępowaniu administracyjnym.
Jest to sprzeczne z postanowieniami kodeksu postępowania administracyjnego,
zgodnie z którymi do postępowania w sprawach karnych skarbowych nie stosuje
się przepisów kpa. Zaskarżone przepisy ograniczają prawo do sądu, gdyż
w przypadku nakładania sankcji skarbowych w toku administracyjnego postępowania
podatkowego nie ma zastosowania część II ustawy karnej skarbowej. Według
Wnioskodawcy narusza to konstytucyjną zasadę demokratycznego państwa prawnego.
Trybunał Konstytucyjny orzekł, że:
1) Przepisy art. 27 ust. 5, 6 i 8 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r.
o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11,
poz. 50; zm.: z 1993 r. Nr 28, poz. 127 i Nr 129, poz. 599; z 1994 r. Nr
132, poz. 670; z 1995 r. Nr 44, poz. 231;, Nr 142, poz. 702 i Nr 142 poz.
703 oraz z 1996 r. Nr 137, poz. 640) w zakresie, w jakim dopuszczają
stosowanie wobec tej samej osoby, za ten sam czyn sankcji administracyjnej
określonej przez powołaną ustawę jako "dodatkowe zobowiązania podatkowe" i odpowiedzialność za wykroczenia skarbowe są niezgodne z art. 2 Konstytucji
Rzeczypospolitej Polskiej.
2) W pozostałym zakresie wskazane wyżej przepisy są zgodne z art.
2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
3) Przepisy art. 27 ust. 5, 6 i 8 powołanej wyżej ustawy są zgodne
z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
| Prasa: RZECZPOSPOLITA Nr 164, 15 czerwca 2004 Karol Różycki: Niekonstytucyjne, ale obowiązujące |